|
|
Akne psikolojimizde de izler birakir
Akne neden olur?
Normalde yag bezlerin salgiladigi yag deri yüzeyine çikar. Ergenlik döneminde yag salgisi artar. Yogunlasmis yag kütlesi yag bezi kanalini tikayarak "komedon" denilen siyah ve beyaz noktalari olusturur. Deride bulunan bazi bakterilerin de etkisiyle iltihap ortaya çikar.
Akne nerelerde olur?
Genelde yüz özellikle alin ve yanak da sik olur. Sirt, gögüs ve kollarda da çikabilir. Erkeklerde gövdede yerlesim kadinlara göre daha siktir.
Kimler akneye yatkindir?
Genetik, irksal, hormonal, psikolojik faktörler kisinin akneli olmasinda etkilidir. Bazi ilaçlar ve kozmetikler de akne yapabilir. Bazi meslekler akneyi etkiler. Sicak ve rutubetli çevre akne için iyi degildir.
Akne hangi yaslarda olur?
Akne, ergenlikte daha fazla olmak üzere tüm yas gruplarinda görülebilen bir sorundur. Ergenlik çagindakilerin yüzde 80’inde farkli siddetlerde akne vardir. 25–40 yas arasinda kadinlarin yüzde 5’i erkeklerin ise yüzde 1’i hala tedavi gerektiren aknelere sahiptir.
Aknenin hayat boyu seyri nasildir?
Genellikle akne ergenlikte baslar ve 20 yaslarina kadar biter. Bazi hastalarda ise devam eder. 25 yaslarindan sonra aknenin devaminin nedenini henüz tam bilmiyoruz. Bu tip genellikle siddetlidir ve yüz disinda sirt bölgesi gibi vücut tutulumu da yapabilir. Kadinlarda adet kanamalariyla iliskili olabilir. Bazi hastalarda da özellikle kadinlarda yetiskinlige kadar akne görülmeyebilir.
Yüzü sik sik yikamak akneyi iyilestirir mi?
Cildi genel olarak temiz tutmak gerekir ama sivilceyi tedavi etmede yeterli degildir. Cildimizi fazla temizlemek ve tahris etmek baska sorunlar olusturabilir ve akneyi de kötülestirebilir.
Cinsel iliski aknelerin geçmesinde etkili midir?
Düzenli seks hayatinin akneye bir etkisi yoktur. Yani akne evlenince geçmez.
Diyetin faydasi olur mu?
Çikolata, yagli yiyecekler, kuruyemisler sik suçlanir. Ancak bilimsel olarak akneye neden oldugu ya da akneyi arttirdigi saptanmis bir yiyecek yoktur. Bununla birlikte saglikli beslenme herkes için oldugu gibi akneli hastalar için de gereklidir. Ama bazi yiyeceklerin aknenizi arttirdigini düsünüyorsaniz bunlardan uzak durabilirsiniz.
Sivilceleri sikmak zararli midir?
Akneler ellenmemeli ve sikilmamalidir. Iltihap yayilabilir. Iz birakma riski artar.
Adet kanamalari akneyi etkiler mi?
Bu dönemlerde akne kötülesebilir. Adetten 2–7 gün önce kadinlarin yüzde 70 i aknede bir artistan bahsetmislerdir.
Hamilelikte akne nasil seyreder?
Bazi hastalarda artarken bazi hastalar da azalabilir. Hamilelik ilaç kullanimini ve tedaviyi büyük ölçüde kisitlar.
Stres akneye sebep olur mu?
Stres akne de genellikle suçlanir. Stres vücudumuzda hormonal degisikleri de içeren birçok etki yapar ve akne gelisiminde etkili olabilir. Psikolojik baski altindaki akne hastalari genelde sivilceleriyle daha çok oynar, sikar ve patlatirlar. Bu da sivilcelerin artmasina neden olur. Diger açidan aknenin kendisi baslica stres kaynagidir. Etkili bir tedavi alan hastalarin çogu stresten fazla etkilenmez.
Akne psikolojik bakimdan hastayi nasil etkiler?
Akne fiziksel bir rahatsizlik olarak algilansa da, duygulari büyük ölçüde etkileyebilir. Bu nedenle akne göz ardi edilmemeli, psikolojik sikintilar da ciddiye alinmalidir. Akne toplumda kisinin sikilganlik hissetmesine, kadin/erkek iliskilerinde rahatsizliklara sebep olabilir. Bazen is yasamini da etkiler. Arkadaslik iliskileri, okul basarisi etkilenebilir. Kendine güven azalabilir
Akne neden tedavi edilmelidir?
Akne cildimizde ve psikolojimizde izler birakabilir. En önemli tedavi nedeni bu izleri önlemektir. Aknenin cildimizdeki izlerinin tedavisi akne tedavisinden daha zordur ve yüzde yüz sonuç alindigi söylenemez. Tedavi sonucunda kisinin akneli geçirecegi dönem kisalmis olur. Çünkü genelde ergenlik yüzündendir ve geçer denilen bu durumun ne kadar zamanda geçecegini tahmin etmek zordur. Bazen yillarca devam eder.
Akne neden iz birakir?
Aknenin derinligi ne kadar fazla ve akne ne kadar büyükse iz birakma egilimi o kadar yüksektir. Izler çok çesitli büyüklükte olabilir. Genelde çöküklükler seklindedir ama kabarikliklar da olabilir. Bu hastalar gerçekten acilen tedavi edilmelidir çünkü akne devam ettikçe izler artacaktir. Derinin yüzeyini bozmayan izler ise genelde kizariklik, kahverengilik seklinde renk degisiklikleridir, aylarca sürebilir.
Sivilcede deriye sürülen ilaçlar ne zaman ve nasil kullanilir?
Hafif ve orta siddetteki akne tedavisinde çogunlukla bu tür ilaçlari kullaniriz. Antibiyotik tedavisiyle birlikte de kullanilabilir. Kullanilan ilaçlar krem, jel, losyon, temizlik ürünleri seklinde olabilirler. Aknede sürülen krem veya losyonlar sadece akne üzerine degil, tüm akneli bölgeye sürülmelidir. Yoksa yeni akne çikisi engellenemez.
Krem tedavilerinin bile günde kaç kez ve nasil uygulanacagi önemlidir. Bazilarini aksamlari kullanmak gerekir Ya da birkaç krem verildiyse bazi kremler ayni anda kullanilmaz. Çogu sivilce kremi ciltte hafif kizariklik, kuruma yapabilir. O yüzden çok fazla miktarda ve siklikta sürülmemelidir. Baslangiçta tahrisi önlemek için her gün sürülmeyebilir. Bu durum hastaya iyi anlatilmazsa hasta yan etkiler nedeniyle tedaviyi birakabilir ya da tedaviden yeterli sonuç alinmaz. Bazi kremler de koyu renkli esyalari beyazlatabilir. Hastalar bunu bilmezse birçok kiyafet ve çarsaf kullanilmaz hale gelebilir.
Agizdan ilaç tedavisi ne zaman verilir?
Antibiyotik tedavisi harici tedavilerin yeterli olmadigi durumlarda uzun süreli kullanilabilir. Özellikle adet bozuklugu ve tüylenme sikayeti olan bayan hastalar hormonal açidan da incelenmelidir. Dogum kontrol hapi gibi ilaçlar bu durumlarda kullanilir. Retinoid tedavisi A vitaminine benzer bir ilaçtir. Diger tedavi yöntemlerine cevap vermeyen veya hizla iz birakan akneleri olan hastalarda uygulanabilir.
Retinoid tedavisi nasil bir tedavidir?
Retinoid tedavisi yalnizca cilt hastaliklari uzmani tarafindan uygulanabilen çok etkili bir tedavidir. Hastaya onay formu doldurularak verilir. Kadin hastalarin tedavi süresince ve tedaviden sonraki 1 ay boyunca hamile kalmamasi gerekir. Düzenli kan tahlilleri ve aylik muayenelerle hasta takip edilir.
Akne izleri nasil tedavi edilir?
Akne izlerinde laser, dermabrazyon, kimyasal peeling, dolgu maddeleri, cerrahi yöntemler kullanilabilir. Hastaya göre kullanilacak yöntem degisir.
Lazer tedavisi kime yapilir?
Lazer tedavileri öncelikle izleri gidermeye yöneliktir. Akne tedavisinde kullanimiyla ilgili çalismalar da vardir. Akne tedavi edildiginde bazi hastalarda akne yerlerinde kalan kizarikliklar ve deri yüzeyini bozan izler hastalar için büyük kozmetik problem olusturmaya devam eder.
Lazerler nasil etki eder?
Lazer sistemlerinin bazilari deride soyma yaparak etkili olurlar. 5–10 gün içinde deri yara olup iyilesir. Bir süre hafif bir kizariklik olabilir. Bu lazerler iz, lekelenme, enfeksiyon gibi riskler nedeniyle sinirli hastalarda deneyimli doktorlar tarafindan uygulandiginda basarili olabilir.
Deriyi soyan lazerlerin uygulama zorlugu nedeniyle kullanimlari çok sinirlidir. Yeni lazer sistemleri bu açidan çok avantajlidir. Aslinda uzun yillardir kilcal damar tedavisinde kullanilan Pulse-dye lazer artik hafif ve orta siddette sivilce ile birlikte olan kizarikligin tedavisinde kullaniliyor. Ben de bu lazerle hastanin günlük yasamini etkilemeden çok basarili sonuçlar aldim. Bu lazerin ayrica kollajen üretimini arttirici etkisi bulunuyor. Çöküklükler kabarikliklar seklinde olusan izlerde de faydali olabiliyor. Bu lazer FDA onayli yurtdisinda da çok kullanilan bir lazer çesidi.
Pulse dye lazer tedavisi kolay midir?
Pulse-dye lazer tedavisi hastayi kisa sürede etkili ve güvenli bir sekilde görünüm açisindan da memnun eden bir tedavidir. Tedavi süreci hastanin normal yasamini sürdürmesini kisitlamaz. Deri yüzeyini etkilemez. Birkaç gün sürebilen kizariklik, morluklar olabilir. Kapaticiyla kapatilabilirler. Ise, okula devam edebilirler.
Kaç tedavi seansi gerekir?
Sonuçlar 3–4 haftada alinmaya baslar. Genel olarak bir kaç seans tavsiye edilir. Her tedavi seansi 15–20 dakika kadar kisa sürer.
Tedavi agrili midir?
Hayir. Tedavi sirasinda hafif bir rahatsizlik duyulabilir. Bu genelde bir lastigin deri yüzeyine çarpmasi seklinde bir histir.
Akne Tedavisinde yapilan yanlislar nelerdir?
En önemli eksiklik hasta doktor iletisimidir. Hastanin akne hakkinda fazla bilgiye sahip olmamasi, hastalara yogunluk içinde akne ve tedavi hakkinda fazla bilgi verilememesi bir müddet sonra tedavinin yan etkiler nedeniyle ya da ise yaramiyor diye birakilmasina neden olabilir. Bazi hastalar da ilaçlari düzensiz kullanmakta bu yüzden de basarili sonuç alamamaktadir.
Akne tedavisi ne kadar zamanda biter?
Hastalarin bazilari kisa sürede sonuç bekler, Her hasta için uygun bir tedavi yöntemi mutlaka vardir. Ancak kisiden kisiye degismekle birlikte tedavi nispeten uzun sürer. Akne tedavisi basamaklar halinde uygulanir. Mevcut tedaviye cevap alinamiyorsa bir üst basamaga geçilir. Bunun içinde genelde 4–8 hafta kadar beklemek gerekir.
Tedavi sonrasi akne tekrarlarsa ne yapmali?
Öncelikle akne geçse bile doktorla konusmadan ilaçlarin birakilmamasi gerekir. Bu gibi durumlarda hastaligin tekrarlama riski daha fazladir. Bazi hastalarda akneler inatçidir ve gerekirse tedaviler doktor kontrolünde tekrarlanabilir ve sonuç alinir.
Güneslenmek akneye iyi gelir mi?
Günes banyosu genelde akne için yararlidir. Ancak hastalarin yüzde 20'sinde kötülesme gözlenir, bunun nedeni rutubetli bölgelerde bulunma ve fazla terleme dolayisiyla cildin gözeneklerinin daha çok kapanmasidir. Bronzlasmak akneyi baskilar, fakat bu durum da geçicidir. Günes deri kanseri riskinin artmasina neden oldugundan ve aknede etkili birçok tedavi varken güneste ve solaryumda yanmak önerilmez. Ayrica akne tedavisinde kullanilan birçok ilaç günese karsi duyarlilik yapar ve yan etkiler gelisebilir.
Tras olurken nelere dikkat etmelidir?
Sakallarin büyüdügü yönde, sakallarin yumusamasini saglamak için dus alirken ya da dustan hemen sonra ve cilde hasar vermeden tras olmak gerekir. Tedavi esnasinda cilt hassaslasir ve kullanilacak ürünlerin doktora danisilmasinda fayda vardir.
Makyaj yaparken ve kozmetik kullaniminda nelere dikkat etmelidir?
Makyajda yagsiz ürünler kullanilmalidir. Agir makyaj, gözenekleri tikar ve aknenin daha kötü olmasina neden olur. Mümkün oldugunca fazla makyaj yapilmamalidir. Bazi akne ilaçlari deride tahris ve kurumaya neden olurlar ve normalde kullandiginiz temizleyiciler, tonikler cildinizin daha da kötülesmesine neden olur. Bu çok sik yapilan bir hatadir ve çogu hasta ilaçlarin alerji yaptigini düsünerek tedaviyi birakir.
Dr. Canan Savas
Kozmed Cilt Sagligi Merkezi
Bu haberi 459 kişi okudu.
1/3/2007 2:23:10 AM
|
|
|
Ana Menü
